Voordelen borstkankerscreening wegen op tegen nadelen

23 januari 2014

23 januari 2014

Het positieve effect van het bevolkingsonderzoek naar borstkanker is dat er minder vrouwen aan de ziekte overlijden, omdat deze eerder wordt opgespoord en behandeld. Belangrijkste nadeel van het onderzoek is dat het ook leidt tot overbodige behandelingen.

Mede dankzij de organisatie van het bevolkingsonderzoek in Nederland wegen de voordelen van de screening op tegen de nadelen. Wel kan het screeningsprogramma op een aantal punten worden verbeterd. Dit schrijft de Gezondheidsraad op 22 januari 2014 in een advies aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Voordeel: minder sterfgevallen 

Tussen 1987 en 2012 is de sterfte aan borstkanker bij vrouwen van 50-75 jaar met 34 procent gedaald. Ongeveer de helft hiervan is tedanken aan betere behandelingsmogelijkheden van de ziekte. De andere helft is toe te schrijven aan het bevolkingsonderzoek. Daarmee is het effect van de huidige screening dat jaarlijks gemiddeld 775 sterfgevallen aan borstkanker worden voorkomen. Bij vrouwen die deelnemen aan het bevolkingsonderzoek halveert het risico dat ze overlijden aan borstkanker.

Nadeel: onrust en niet altijd zekerheid

Het belangrijkste nadeel van de borstkankerscreening is dat er ook tumoren worden gevonden en behandeld die nooit tot klachten zouden hebben geleid. Verder wordt een deel van de vrouwen onnodig ongerust gemaakt, omdat ze te horen krijgen dat ze mogelijk borstkanker hebben terwijl dat later vals alarm blijkt. Ook kan het bevolkingsonderzoek borstkanker niet volledig uitsluiten: soms wordt in de twee jaar tussen de onderzoeken in toch borstkanker vastgesteld.

Conclusie Gezondheidsraad

Mede dankzij de organisatie van het bevolkingsonderzoek in ons land zijn de voordelen van borstkankerscreening groter dan de nadelen. Op dit moment ziet de raad geen aanleiding voor aanpassing van de leeftijdsgrens van de doelgroep (50-75 jaar).

Verbeteringen in het screeningsprogramma

De Gezondheidsraad beveelt aan te onderzoeken hoe vrouwen die een onterecht positieve uitslag krijgen beter begeleid kunnen worden. Deze vrouwen blijken namelijk daarna vaak nog extra controles te ondergaan. Ook kan het screeningsprogramma verbeterd worden door een apart vervolgtraject te ontwikkelen voor vrouwen bij wie de uitslag wijst op een klein risico op borstkanker. Bij hen volstaat meestal een nieuw mammogram of een echo en is geen biopsie nodig.

Meer informatie

Ontvang ook onze nieuwsbrief
Praat mee