Sleepwet zet beroepsgeheim artsen onder druk

29 november 2017 – De nieuwe Wet inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv), de ‘sleepwet’, geeft de AIVD en MIDV meer en modernere bevoegdheden om informatie op dreiging te onderzoeken. De wet is sinds 1 setember 2017 van kracht.

De KNMG en de LHV waarschuwden herhaaldelijk dat door deze wet het beroepsgeheim, de vertrouwelijkheid van de arts-patiëntrelatie en daarmee de toegang tot de zorg onder druk komen te staan.

Geen verschoningsrecht voor artsen

In de wet is er bewust voor gekozen om voor de vertrouwelijke communicatie tussen artsen en patiënten geen uitzondering te maken, zo blijkt uit de Memorie van Toelichting (2016):

  • “Het verschoningsrecht van advocaten moet worden geplaatst in de sleutel van het grondwettelijk recht op een eerlijk proces. Verdachten en andere procespartijen moeten steeds een onbelemmerde toegang tot een advocaat hebben. Advocaten vervullen op dit punt een essentiële functie ter bescherming van onze rechtsstaat. Dat is anders bij andere verschoningsgerechtigden zoals artsen en geestelijken, die de lichamelijke en geestelijke verzorging van hun cliënten voor hun rekening nemen. Dit betreft weliswaar vertrouwelijke communicatie, maar journalisten en advocaten hebben anders dan deze verschoningsgerechtigden een belangrijke rol in de borging van belangrijke aspecten van onze democratische rechtsstaat. Dit rechtvaardigt een andere afweging voorafgaand aan de uitoefening van bijzondere bevoegdheden jegens journalisten en advocaten in de aangegeven omstandigheden.”

Motie voor bescherming medisch beroepsgeheim

Met een motie probeerde Tweede Kamerlid Arissen van de Partij voor de Dieren deze maand de medische informatie alsnog uit te zonderen van de wet:

  • “De Kamer,
    gehoord de beraadslaging,
    overwegende dat het medisch beroepsgeheim essentieel is voor het vertrouwen van burgers in de zorgverlener, en dat het verschoningsrecht voor artsen het fundament van het beroepsgeheim vormt;
    verzoekt de regering om, medische gegevens in de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2017 op dezelfde wijze te behandelen als informatie van advocaten, en dat zij medische informatie dus expliciet vrijstelt van verzameling en opslag door veiligheidsdiensten,
    en gaat over tot de orde van de dag.”

Motie verworpen

De motie werd echter op 21 november 2017 verworpen. VVD, PVV, CDA, D66, PvdA, CU, 50PLUS en SGP stemden tegen de motie om medische informatie uit te zonderen van de wet.

Referendum

Door de inzet van vijf onafhankelijke studenten kan de Nederlandse bevolking zich op 21 maart 2018 uitspreken over de Wiv in een raadgevend referendum. Bij een opkomst van minimaal 30% van de kiesgerechtigden, moet de regering zich opnieuw beraden over de Wiv. De uitslag van het referendum is een advies en is niet bindend. Intrekking of instemming van de wet kan niet worden afgedwongen.

De KNMG verkent op dit moment de mogelijkheden om binnen het kader van de wet extra voorwaarden en waarborgen te realiseren voor het verwerken van medische gegevens door veiligheidsdiensten.

Meer informatie

 

Ontvang ook onze nieuwsbrief
Praat mee