Experiment nieuwe behandeling lymfeklierkanker

3 januari 2018 – Na het AMC in Amsterdam en het UMC Utrecht, heeft nu ook UMC Groningen een patiënt met lymfeklierkanker succesvol behandeld met een nieuwe experimentele therapie, waarbij de afweercellen van de patiënt genetisch zijn veranderd.

T-cellen aangepast

De T-cellen zijn genetisch zodanig aangepast dat ze nog maar een ding kunnen, namelijk het herkennen en vernietigen van lymfeklierkankercellen. Volgens hematoloog Tom van Meerten reageert de patiënt goed op deze behandeling. In Nederland is hij de vierde patiënt die deze behandeling heeft gehad.

Agressieve vorm van lymfeklierkanker

Deze nieuwe behandeling is ontwikkeld voor patiënten met een agressieve vorm van lymfeklierkanker voor wie chemotherapie of een stamceltransplantatie geen resultaat boden. In deze fase worden deze patiënten palliatief behandeld, gericht op symptoombestrijding van hun pijn, vermoeidheid en kortademigheid.

De therapie is gericht op het genetisch veranderen van de afweercellen. De T cellen worden zo veranderd dat ze nog maar een ding kunnen: het herkennen en vernietigen van de lymfklierkanker cellen. Aan de T cellen is een receptor toegevoegd, die  een specifiek eiwit (CD19) van de lymfklierkanker cel herkent. Dit eiwit komt niet voor op andere soorten bloedcellen, of op ander weefsel. De receptor valt hierdoor specifiek de lymfklierkanker aan en geen andere cellen of weefsels. De receptor bevat daarnaast een eiwit dat er voor zorgt dat de T cel meteen geactiveerd wordt, zodra hij de lymfklierkanker herkent. De genetisch gemodificeerde T cel gaat daardoor meteen aan de slag om de lymfklierkanker te doden.

CAR T cel-therapie

Deze zogeheten CAR T cel-therapie vereist zorgvuldige planning. Witte bloedcellen van de patiënt worden naar de Verenigde Staten verzonden, waar de genetische manipulatie van de T cellen plaatsvindt. Na ongeveer vier weken komen de aangepaste cellen terug naar Nederland. In de VS is deze behandeling al bij ongeveer 100 patiënten succesvol uitgevoerd. Bij iets meer dan de helft van de patiënten waren daarna geen tumoren meer waarneembaar, bij 30% nog slechts zeer minimaal. Gezien de uitgebreide behandeling die deze patiënten al hebben gehad, spreken hematologen van een enorme doorbraak in de behandeling van kanker.

Experimentele behandeling

Hematoloog van Meerten meldt dat er meer patiënten zullen volgen voor deze aanpak. Op dit moment gaat het nog om een experimentele behandeling, die alleen mag worden uitgevoerd in wetenschappelijk verband. Van Meerten verwacht dat in de toekomst deze behandeling ook bij andere soorten kanker als lymfatische leukemie, dikke darmkanker en hoofd/hals kanker, kan worden toegepast.

Meer informatie

Ontvang ook onze nieuwsbrief
Praat mee